Gümrük ve Vergi Gerçekleri

Öykü Teknoloji’den Şeffaflık Açıklaması

Bu sayfa, Öykü Teknoloji tarafından; teknoloji ürünlerinin Türkiye’de neden pahalı hale geldiğini, hiçbir kurumu veya kişiyi hedef almadan, tamamen yasal mevzuat ve fiili uygulamalar üzerinden şeffaf biçimde açıklamak amacıyla hazırlanmıştır.

Son dönemde fiyat artışları kamuoyunda sıklıkla “fahiş fiyat” söylemiyle işletmelere yüklenmektedir. Elbette etik dışı fiyatlama yapan büyük ölçekli firmalar vardır. Ancak bu çalışma, konuyu bu tartışmadan bağımsız ele alarak, ithalat sürecinde oluşan gerçek maliyetleri rakamlarla ortaya koymaktadır.

Bu sayfada bahsi geçen tüm vergi, harç ve ek maliyetler; Ticaret Bakanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı düzenlemeleri ile Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri kapsamında yürürlüğe girmiş yasal uygulamalardır. Öykü Teknoloji’nin bu oranlar üzerinde herhangi bir belirleme, azaltma veya muafiyet yetkisi bulunmamaktadır.

Örnek Maliyet Hesaı (Adım adım)

Yurtdışından 1.500 TL’ye İthal Edilen Bir Teknoloji Ürünü

Aşağıdaki hesaplama, en iyi senaryo esas alınarak yapılmıştır. Gümrük müşavirlik bedelleri dahil edilmemiştir; çünkü bu bedeller firmadan firmaya değişkenlik göstermektedir.

Ürün Bedeli

• Ürün yurtdışı alış fiyatı: 1.500 TL

ithalat Vergileri

Türkiye’de basitleştirilmiş gümrük sistemi dışında kalan ticari ithalatlarda, teknoloji ürünlerinin büyük bölümünde %60 oranında ithalat vergisi uygulanmaktadır.

Bazı ürün gruplarında ise bu orana Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) de eklenmektedir.

ÖTV Uygulanan Ürün Grupları (örnekler):

• Güvenlik kameraları

• Kulaklıklar

• Bluetooth özelliği bulunan tüm cihazlar

• Hoparlörler

• Wi‑Fi router’lar

• Modemler

Bu ürün gruplarında %20 oranında ÖTV uygulanmaktadır.

Bu durumda:

• %60 ithalat vergisi + %20 ÖTV = %80 toplam vergi yükü 1.500 TL’lik ürün için:

• Vergiler toplamı: 1.200 TL

Vergiler sonrası ürün maliyeti: 2.700 TL

TAREKS İncelemesi Devreye Girerse Ne Olur?

Bazı teknoloji ürünleri, TAREKS (Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol Sistemi) kapsamına girebilmektedir. Bu durum ürünün niteliğine göre otomatik veya rastgele oluşabilmektedir.

TAREKS sürecinde:

• Başlangıç maliyeti: yaklaşık 38.000 TL

• Test, laboratuvar, numune, bekleme ve ek analizler devreye girdiğinde

• Toplam maliyet: 150.000 – 200.000 TL bandına kadar çıkabilmektedir

Özellikle:

• Korumalı prizler

• Elektrik akımıyla çalışan akıllı cihazlar

• Kablosuz ve haberleşme özellikli ürünler

bu kapsamda elektriksel güvenlik, EMC, RF ve performans testlerine tabi tutulabilmektedir.

Bu maliyet, ithal edilen ürün adedine bölünür.

Örnek:

• 1.000 adet ürün ithalatında

• 150.000 TL TAREKS maliyeti oluşursa

• Ürün başına 150 TL ek maliyet doğrudan eklenir.

Önemli not: Yukarıdaki hesaplamalara gümrük müşavirliği hizmet bedelleri dahil edilmemiştir. Bu bedeller firmadan firmaya, işlem türüne ve ürün grubuna göre değişkenlik gösterdiğinden, hesaplama en iyi senaryo esas alınarak ve tamamen şeffaf biçimde yapılmıştır.

Firmamız bünyesinde ağırlıklı olarak satışını gerçekleştirdiğimiz korumalı prizler ve kullanıcı elektroniği ürünlerinde, TAREKS süreci uygulamada çoğu zaman 38.000 TL seviyesinde kalmamakta; ürünün teknik kapsamı, tabi tutulduğu testler ve istenen belgeler doğrultusunda 100.000 – 150.000 TL bandına kadar ulaşabilmektedir.

Satış Aşamasında Ödenen %20 KDV

Satış Aşamasında KDV

İthalat ve tüm bu süreçler tamamlandıktan sonra, ürün satılırken firmalar %20 Katma Değer Vergisi (KDV) ödemek zorundadır.

Bu vergi, kâr üzerinden değil, satış bedeli üzerinden tahsil edilmektedir.

Özetle

• 1.500 TL’lik bir ürün

• %60 ithalat + %20 ÖTV yükü

• Olası TAREKS maliyetleri

• Gümrük Sunum ücretleri

• Ardiye Depolama ücretleri

• Satış aşamasında %20 KDV eklenerek tüketiciye ulaşmaktadır.

Bu tabloda görüldüğü üzere, fiyat artışlarının temel nedeni işletmelerin keyfi fiyatlaması değil, vergi ve denetim sisteminin yarattığı ağır maliyet yapısıdır.

Son Söz

Türkiye’de basitleştirilmiş gümrük sisteminde yer alan 30 Euro sınırının kaldırılması doğru bir uygulama değildir.

Bu düzenleme, yerli üretimi destekleme gerekçesiyle hayata geçirilmiştir. Ancak özellikle teknoloji alanında:

• Türkiye’de parça üretimi yok denecek kadar azdır

• Dünya genelinde parça ve ürün tedariğinin yaklaşık %80’ı Çin üzerinden sağlanmaktadır

Eski sistemde dahi %60 gibi olağanüstü yüksek vergiler uygulanırken, bu yeni düzenlemelerle:

• Bireyler

• Küçük ve orta ölçekli işletmeler

fiilen nefes alamaz hale getirilmiştir.

Bu gerçekler bilinmesine rağmen, aynı yaklaşımın ısrarla sürdürülmesini doğru bulmuyoruz.

Bu sayfa, tamamen bilgilendirme amacıyla, şeffaf ve iyi niyetli olarak hazırlanmıştır.

Bu bilgilendirme metni hazırlanırken sektör paydaşlarından ve uzman görüşlerinden gelen geri bildirimler dikkate alınmış, tespit edilen teknik hatalar güncellenmiştir.

Güncelleme Tarihi: 30.01.2026 13:00